در دهه‌های اخیر تغییرات زیست‌محیطی مانند تغییرات آب‌وهوا، آلودگی فراگیر و خشک‌سالی چالش‌ها و تهدیدات اساسی را برای امنیت انسانی در سراسر جهان ایجاد کرده است. دریاچه ارومیه با مساحتی بالغ‌بر 51786 کیلومترمربع بزرگ‌ترین دریاچه داخلی ایران و از مهم‌ترین و باارزش‌ترین بوم‌سازگان‌های آبی ایران به شمار می‌‌رود. در سال‌های اخیر در اثر افزایش جمعیت، افزایش چاه‌‌های مجاز و غیرمجاز، خشک‌سالی‌های چندساله، سدسازی‌‌های بدون برنامه، ساخت پل میان‌‌گذر  و عدم هماهنگی و همکاری بین دستگاه‌‌‌های اجرایی باعث خشک شدن پهنه عظیمی از این دریاچه شده ‌‌است. هدف از این تحقیق بررسی تغییرات الگوهای آب و هوایی در حوضه دریاچه ارومیه و تهدیدات امنیت و زیست‌محیطی ناشی از آن می‌باشد. بدین منظور از داده‌های میانگین بارش ماهانه، حداکثر دما، حداقل دما و میانگین دمای ماهانه ایستگاه‌های سینوپتیک واقع در محدوده حوضه دریاچه ارومیه استفاده گردید. نتایج حاصل از این تحقیق درزمینه روند دمای سالیانه نشان‌دهنده روند افزایشی معنی‌دار دما در ایستگاه‌های تبریز، مراغه، ارومیه، مهاباد، تکاب است. نتایج حاصل از بررسی بارش نیز نشان‌دهنده روند کاهشی در تمام ایستگاه‌ها با شدت‌های مختلف بوده که این روند در ایستگاه‌های تبریز، ارومیه، مراغه و تکاب معنی‌دار می‌باشد. ازنظر میزان آسیب‌پذیری و تهدیدات زیست‌محیطی، اکثر شهرهایی که در بخش شرقی دریاچه قرار دارند در اوج خطرپذیری هستند. بررسی‌ها نشان می‌دهد که اگر روند خشکی دریاچه ارومیه به‌صورت صحیح و در نگاه کلان‌تر کنترل نشود، منطقه مورد نظر با سلسه‌مراتبی از تهدیدها روبرو خواهد شد، بدین معنا که برخی تهدیدها به‌عنوان عامل ایجاد و تقویت تهدیدهای دیگر عمل خواهند کرد. در این چارچوب، اولین جرقه بحران هیدروپلتیک با شروع تهدیدات زیست‌محیطی زده می‌شود که این تهدید زیست‌محیطی به شکل‌گیری تهدیدهای اقتصادی منجر می‌شود و تهدید اقتصادی نیز زمینه تحقق تهدیدهای اجتماعی و سیاسی را فراهم می‌سازد که مستقیماً بر امنیت داخلی و خارجی اثرگذار است. در صورت رفع نشدن تهدیدهای اجتماعی و سیاسی، دخالت دولت‌های خارجی هم‌زمان با تنش‌های داخلی ایجادشده و در شدیدترین وجه آن می‌تواند به‌صورت تهدید نظامی و اقدام نظامی تجلّی یابد.